Wat is het verschil tussen een suskast en een ventilatierooster?

Het verschil zit in de hoeveelheid dempingsmateriaal en daarmee in de inbouwhoogte. Een ventilatierooster blijft slank genoeg om in of op het kozijn mee te lopen en is bedoeld voor lichte geluidsbelasting. Een suskast is hoger en wordt als afzonderlijk element boven het kozijn of in de gevelopening geplaatst, waardoor er ruimte is voor meer absorptie. In de praktijk merk je dat vooral aan de bouwkundige kant: een susrooster laat je kozijnindeling intact, een suskast vraagt om hoogte in de gevelopening en dus om een keuze in het ontwerp. Welke van de twee nodig is, volgt meestal uit een akoestisch onderzoek bij de omgevingsvergunning.

Ventilatierooster of suskast kiezen? Reken het uit per kamer

Een ventilatierooster is een smalle opening in je kozijn of in het glas waardoor verse lucht naar binnen komt, zonder dat je een raam open hoeft te zetten. Een suskast doet hetzelfde, alleen is die zo gebouwd dat er wel lucht doorheen gaat maar zo min mogelijk geluid. De keuze tussen een ventilatierooster en een suskast wordt meestal op gevoel gemaakt: druk verkeer voor de deur betekent een suskast, een rustige straat een gewoon rooster. Dat is een grove vuistregel. De vraag die er echt toe doet, is of het rooster dat je kiest genoeg lucht doorlaat voor de kamer waar het in komt en of de lengte die je daarvoor nodig hebt nog in je kozijn past. Dat reken je in drie stappen zelf na.

Het verschil in één zin

Een ventilatierooster laat lucht binnen, een suskast laat lucht binnen en houdt tegelijk het geluid buiten. Een suskast doet dat met een langer luchtkanaal en een laag geluidsabsorberend materiaal. Die vulling kost ruimte en ruimte gaat ten koste van de doorstroming. Een standaard zelfregelend raamrooster haalt rond de 14,8 dm³/s per strekkende meter bij 1 Pa en dempt 27 dB. Een suskast uit een vergelijkbare serie haalt zo’n 11,2 dm³/s per meter en dempt 44 dB. Meer stilte kost dus capaciteit en die capaciteit haal je terug met extra lengte.

Hoeveel lucht moet jouw kamer krijgen?

Het Besluit bouwwerken leefomgeving vraagt voor een verblijfsruimte 0,7 dm³/s luchtverversing per vierkante meter vloeroppervlak, met een ondergrens van 7 dm³/s per ruimte (artikel 4.122). Rekent een ontwerper op verblijfsgebied in plaats van per ruimte, dan is het 0,9 dm³/s per m². Voor de natte ruimten gelden vaste waarden: 14 dm³/s voor een badruimte, 7 dm³/s voor een toiletruimte en minimaal 21 dm³/s bij de opstelplaats van een kooktoestel. Die drie regel je met afvoer, doorgaans mechanisch.

Roosters in je kozijn gaan over de toevoer in de woonkamer en de slaapkamers. Vermenigvuldig de oppervlakte van die kamers dus met 0,7. Dit zijn de nieuwbouweisen, die bij vervanging in een bestaande woning niet altijd verplicht zijn, maar ze blijven de eerlijkste meetlat.

Reken de capaciteit om naar roosterlengte

Fabrikanten geven de capaciteit van een rooster op in dm³/s per strekkende meter bij een drukverschil van 1 Pa. Dat getal vind je in het productblad. Deel de uitkomst van de eerste stap door die capaciteit per meter en je weet hoeveel rooster je nodig hebt. Een kamer die 8,4 dm³/s vraagt, komt bij 14,8 dm³/s per meter uit op 0,57 meter rooster. Kies je in diezelfde kamer een suskast van 11,2 dm³/s per meter, dan wordt het 0,75 meter. Kijk altijd bij welk drukverschil de waarde is opgegeven, want een capaciteit bij 2 Pa of 5 Pa ligt hoger en laat zich niet vergelijken met een waarde bij 1 Pa.

Wanneer het rooster niet in je kozijn past

Een rooster loopt nooit over de volledige kozijnbreedte, want aan beide zijden gaat ruimte verloren aan de stijlen en de afwerking. Reken daarom met ongeveer tien centimeter minder dan de dagmaat van het kozijn. Blijft de benodigde lengte daaronder, dan past het. Kom je erboven, dan verdeel je de toevoer over twee kozijnen, kies je een type met een hogere capaciteit of ga je naar een hoger profiel.

Bij nieuwe kunststof kozijnen weeg je dit mee in het ontwerp, omdat de bovendorpel en het glasoppervlak er direct door veranderen.

Twee rekenvoorbeelden uit de praktijk

Onderstaande tabel laat zien hoe de som uitpakt voor een slaapkamer en een woonkamer, met dezelfde twee producten uit de vergelijking hierboven.

Kamer	Vloeroppervlak	Vereiste toevoer	Rooster 14,8 dm³/s per m	Suskast 11,2 dm³/s per m
Slaapkamer	12 m²	8,4 dm³/s	0,57 m	0,75 m
Woonkamer	32 m²	22,4 dm³/s	1,51 m	2,00 m

In de slaapkamer passen beide opties moeiteloos boven een raam van 1,20 meter. In de woonkamer kantelt het beeld: een kozijn van 1,80 meter slikt het gewone rooster nog wel, de suskast van twee meter niet. Dan verdeel je de toevoer over de twee kozijnen in die gevel, of je kiest een suskast met een hogere doorlaat en neemt genoegen met iets minder demping.

Een suskast is niet altijd de betere keuze

Een suskast verdient zijn plek pas wanneer het geluid van buiten echt in de weg zit, denk aan een doorgaande weg, het spoor of een aanvliegroute. Ligt de kamer aan de stille achterzijde, dan lever je onnodig glas en capaciteit in zonder dat je er iets voor terugkrijgt. Tussen het gewone rooster en de suskast zit nog een tussenvorm: een susrooster dempt tot ongeveer 37 dB en is bedoeld voor lichte geluidsbelasting, zoals een woonstraat. Daarmee loopt de reeks van circa 27 dB voor een gewoon rooster naar 37 dB voor een susrooster en 46 dB voor een suskast, met bij elke stap iets minder doorlaat per meter. Kom je aan de voorzijde lengte tekort, dan biedt een bovenlicht vaak ruimte: ook boven kunststof deuren is plek voor een rooster, waardoor je de toevoer over meer openingen kunt verdelen.

Leg je berekening naast je kozijnplan leggen

Heb je de som gemaakt en twijfel je of de uitkomst klopt met je gevel, je geluidsbelasting en je gewenste glasoppervlak? VKE Apeldoorn rekent het en zet de roosterkeuze direct in de kozijntekening. Vraag een offerte aan en geef daarbij de afmetingen van je kamers door.

Veelgestelde vragen over ventilatieroosters en suskasten

Welke ventilatieroosters zijn geschikt voor mijn ruimte?

Dat hangt af van de functie van de ruimte en van de plek in de woning. Verblijfsruimten krijgen toevoerroosters, natte ruimten en de keuken krijgen afvoer en dus geen rooster in het kozijn. Op de bovenste verdiepingen en aan de windzijde werkt een zelfregelend rooster prettiger, omdat een klep de doorlaat terugregelt zodra de winddruk oploopt. Verder bepaalt je profiel de vorm: een glasrooster zit in de glassponning en kost glashoogte, een kozijnrooster zit in de bovendorpel en een opbouwrooster komt tegen het kozijn aan.

Kan ik een ventilatierooster achteraf laten plaatsen?

Ja, al bepaalt de constructie welke route open staat. Een glasrooster vraagt om een nieuwe glasplaat, want het bestaande isolatieglas wordt lager gemaakt om ruimte te maken. Een kozijnrooster vraagt om een bovendorpel die hoog genoeg is en om vrije ruimte achter het profiel. Laat het altijd door de kozijnleverancier of glaszetter doen, want zagen of frezen in een bestaand profiel kan de garantie en de KOMO-certificering van het kozijn raken.

Wat kost het om een ventilatierooster in het raam te plaatsen?

De prijs wordt bepaald door de lengte, het type, de vraag of het glas vervangen moet worden en het aantal roosters dat in één keer wordt geplaatst. Een glasrooster achteraf is duurder dan een rooster dat meteen in een nieuw kozijn wordt meegenomen, omdat de glasplaat erbij komt. Een suskast ligt boven een gewoon rooster door het dempingsmateriaal en de grotere inbouwhoogte. Vraag daarom een offerte op basis van je eigen afmetingen in plaats van te rekenen met een gemiddelde prijs per meter.

Hoe werkt een suskast?

Een suskast leidt de binnenkomende lucht door een kanaal dat niet recht doorloopt, maar een bocht of een omweg maakt. De wanden van dat kanaal zijn bekleed met absorberend materiaal. Geluidsgolven botsen daar meerdere keren tegenaan en verliezen bij elke botsing energie, die als warmte in het materiaal achterblijft. De lucht zelf ondervindt nauwelijks hinder van die omweg en stroomt gewoon door. Hoe langer het kanaal en hoe dikker de bekleding, hoe meer demping je haalt en hoe groter de inbouwhoogte wordt.

Wat is het verschil tussen een suskast en een ventilatierooster?